|
Trzynaście energii
poszczególnych broni
Na schemacie form stylu Chen można
sprawdzić, że w stylu Chen używa się tzw. "sześciu broni":
Tak jak formy ręczne mają swoich
13 energii,
tak i każda z broni ma analogiczne techniki, będące jej podstawą;
nie należy ich mieszać z nazwami ruchów formy, których jest
zwykle znacznie więcej. Tak jak w przypadku form ręcznych, w każdym
ruchu formy może się zawierać co najmniej parę "energii".
Sposoby stosowania energii charakterystyczne są dla każdej z broni,
determinowane jej budową i specyficznymi dla kultury chińskiej
właściwościami. Dla mieszkańców Kraju Środka szabla jest bronią ciężką
i dość prymitywną, wymagającą agresji i siły fizycznej, stąd zwana
jest często "tygrysem". Zupełnie inne funkcje mają miecz
i włócznia - lekkie i finezyjne, wymagające koncentracji i poprawnej
techniki zamiast siły. Miecz często jest zresztą porównywany do
"pływającego smoka", a o włóczni mówi się: "100 dni
na ćwiczenie szabli, lecz 1000 dni na opanowanie włóczni",
a także określa się ją jako "królową broni" - szybką
i nieprzewidywalną. Halabarda uchodzi zaś za najcięższą i wymagającą
olbrzymiej siły.
Przepływy energii i sposoby jej stosowania są więc
w każdym wypadku inne. Dla...
szabli i podwójnych szabli
...są one następujące:
- gun - odchylenie przez skręt w lewo,
- bi - odchylenie przez skręt w prawo,
- zha - dźgnięcie w dół,
- lan - odparowanie tylną stroną szabli,
- pi - cięcie poziome,
- kan - cięcie w pozycji horyzontalnej,
- liao - okrężny unik ze sztychem w górę,
- jie - blokowanie (używając ostrza),
- chan - okrężne skręcenie,
- don - wstrząśnięcie (fajing),
- jia - podniesienie broni przeciwnika nad głową,
- mo - cięcie poziome lub ukośne do góry,
- tiao - szarpnięcie w górę z dwoma górnymi calami.
W wypadku...
miecza i podwójnych mieczy
...13 jego technik różni się nieco - choć nie do końca -
od szabli. Widać tu poważną różnicę, jeśli chodzi o ogólną
teorię chińskich sztuk walki. Z reguły uważa się bowiem,
że miecz posiada znacznie więcej technik, niż szabla, i to
zupełnie innych. W stylu Chen każda broń ma tylko 13 technik,
a w wypadku szabli i miecza niektóre z nich wyglądają tak samo.
Można to wytłumaczyć tym, że dla mistrzów tai ji
o odmienności decyduje nie zewnętrzny wygląd techniki, lecz
kierunek i sposób przebiegu energii; z natury rzeczy sposobów,
w jaki wyzwala się energię jest znacznie mniej niż niuansów,
jakimi mogą się różnić zewnętrzne ruchy. "13 energii"
miecza to:
- ci - dźgnięcie poziome lub w górę,
- pi - cięcie poziome,
- liao - okrężny unik ze sztychem w górę,
- gua - wstrzymanie,
- dian - strzepnięcie nadgarstka w celu uderzenia sztychem w dół,
- mo - cięcie poziome lub ukośne do góry,
- tuo - pchnięcie do góry,
- jia - podniesienie broni przeciwnika nad głową,
- sao - horyzontalne cięcie kołowe,
- jie - blokowanie (używając ostrza),
- zha - dźgnięcie w dół,
- tui - pchnięcie,
- hua - koliste neutralizujące, uderzające techniki.
W wypadku...
...sprawa jest bardziej skomplikowana. Forma ta powstała
z połączenia form walki włócznią i kijem, więc jednoczy
metody stosowania siły charakterystyczne dla obydwu broni.
Z natury rzeczy powinno być ich wiele (obydwie bronie znane
są z bogactwa technik). Jedna i tu ograniczono się do
sposobów wyzwalania i kierunku przebiegu siły, co spowodowało
ograniczenie ich do 13. Są one następujące:
- dźganie w dół,
- parowanie z lewej do prawej,
- parowanie z prawej do lewej,
- parowanie do góry,
- uderzanie na boki,
- uderzenie punktowe w dół,
- uderzenie punktowe w górę,
- uderzenie w dół,
- odepchnięcie,
- blokowanie w górę,
- skręcanie w kierunku wskazówek zegara,
- skręcanie w kierunku przeciwnym do wskazówek zegara,
- dźganie do przodu.
Ostatnią bronią, stosowaną w stylu Chen jest...
...zwana guandao (czyli "szabla na kiju"). Ta
stosunkowo prosta, choć wymagająca dużej siły fizycznej
i powodująca olbrzymie zniszczenia broń ma też stosunkowo
proste nazwy "13 energii". Oto one:
- rozbicie,
- cięcie,
- górne cięcie zewnętrzne,
- górne cięcie wewnętrzne,
- rąbnięcie,
- parowanie horyzontalne,
- zewnętrzne parowanie ukośne,
- wewnętrzne parowanie ukośne,
- górne punktowanie,
- dźgnięcie,
- pchnięcie,
- blokowanie w górę,
- pociągnięcie.
Nie uwzględniona jest w tym spisie "14 energia", będąca
podstawą ruchu w halabardzie, tzw. "nieustający ruch kołowy".
Wiele osób twierdzi, że właśnie do niego można sprowadzić wszystkie
kierunki przebiegu energii, charakterystyczne dla tej broni...
copyright © Jaromir Śniegowski
Polskie Towarzystwo Rozwoju Chen Taiji Quan
Oficjalna strona Towarzystwa: www.chen.org.pl,
e-mail: chen@chen.org.pl
Treść: Jaromir Śniegowski, Wykonanie strony: Tadeusz Jasienski
|